Anladım Bozukluğu

Gelişmiş Teknololi: MRAM

2009-11-19T16:50:00.000-08:00

Teknoloji dünyasında başarılı olmanın en önemli şartlarından biri, hiç kuşkusuz rakiplerden önce yeni teknolojileri geliştirebilmek ve pazara sunmaktır. Magnetoresistive random-access memory (MRAM) adı verilen yeni bellek teknolojisi günümüz RAM'larını tarihe gömmek istiyor. Günümüzde kullanılan RAM modüllerinden 30 kat daha hızlı modülleri mümkün hale getirecek. Magnetoresistive random access memory (MRAM), bilgisayarlarımızda kullanılan RAM'lerin aksine MRAM, yazma durumunu (on/off durumunu) belirlemek için elektrikle değil, manyetik anlık açılıp kapanmalarla çalışıyor. MRAM, dijital veriyi kapasitörlerin şarj edilmesi yardımıyla taşıyan RAM teknolojisinin yerine, mıknatısların oluşturduğu manyetik alanlarda taşıyacak. MRAM'i diğer RAM'lerden ayıran en önemli özellik ise güç kaybı anında içindeki veriyi kaybetmemesi.

Ddr5 Ram

2009-11-19T16:14:00.000-08:00

DDR3'ler yeni yeni PC teknolojisinde yerini almışken ve DDR4 belleklerin 2012 yılında piyasaya çıkacak olması DDR5 belleklerin PC dünyasına girmesi çok uzun bir zaman alacağını göstermektedir. Fakat DDR5 teknolojisi ekran kartı teknolojisin de kullanılmaya başlanmıştır. DDD5'ler ekran kartlarında kullanıldıkları için karşımıza genelde GDDR5 olarak çıkmaktadır. GDDR5, GDDR3'e göre 5 kat ve GDDR4 e göre de 4 kat daha hızlıdır. GDDR5 in en büyük özelliği hata denetimi mekanizmaları sayesinde oluşabilecek hatalar önceden belirlenerek verinin yeniden gönderilmesi istenebiliyor olmasıdır. Bu özellik önceki GDDR temelli çözümlerde bulunmuyordu.

Ddr4 Ram

2009-11-19T16:11:00.001-08:00

Günümüzde halen çoğunlukla DDR2 bellekler kullanılsa da Intel Nehalem işlemcileriyle birlikte DDR3'ler PC'ler için bellek standardı haline gelecek yani şuan PC'ler için DDR2 den ddr3 geçiş aşamasındadır. Fakat daha DDR3'ler tam anlamıyla PC'lerde standart haline gelmemişken bellek üreticileri DDR4 PC belleğine yumuşak geçiş için yol haritasını çizdi. Geliştirme sürecine göre DDR4 2012 yılında PC'lere girecek. Bellek standardına göre ilk DDR4'ler 2,133 MHz frekansında çalışacakken yaklaşık ve bellek gerilimi 1,2 V olacak. DDR4'ler 2013 yılına gelindiğinde 2,667 MHz bellek hızına çıkılacakken bellek gerilimi 1,0 Volt'a gerileyecek. DDR4 bellekler günümüzde ekran kartı teknolojisinde kullanılmaktadır ve ekran kartlarında kullanılan bellekler bellek isminin başına G(graphic) harfi getirilerek adlandırılır yani günümüzde DDR4 bellekler GDDR4 olarak karşımıza çıkmaktadır.

Ddr3 x Ddr2 Karşılaştırma

2009-11-19T16:07:00.001-08:00

Öncelikle DDR3'ün DDR2 ye göre avantajlarından bahsedelim. Daha önce DDR ile DDR2 karşılaştırmada da bahsettiğimiz gibi performans artışı sağlamak için bant genişliği artırılmalıdır. DDR3'ler DDR2'lere göre daha yüksek bant genişliğine sahip ve buna bağlı olarak performans artışı sağlanmıştır. Daha az besleme gerilimine ihtiyaç duyar bu da laptoplar için bulunmaz bir nimettir. Laptoplarda daza az pil kullanımı demek daha uzun pil ömrü demektir. DDR3'lerin diğer önemli bir avantajı ise daha düşük miktarda ısınmasıdır. Daha az ısınması bize ne gibi avantajlar sağlar. Overclock yapma imkânı daha fazladır. DDR3'lerin dezavantajlarına gelince daha yüksek gecikme değerlerine sahip olması bunun sebebi daha öncede bahsettiğimiz gibi ön toplama hücrelerinin artırılmasıdır. Diğer bir dezavantajı ise eş hızdaki DDR2'lere göre daha pahalı olmasıdır. Teknik özellikler tabloda karşılaştırılmıştır.

ÖZELLİKLER	DDR2	DDR3
Veri Transfer Hızı	400,533,667, 800 MHz	800,1066,1333,1600 MHz
Paketleme	FBGA	FBGA
Besleme Gerilimi(V)	1,8 V	1,5 V
Kapasite	256MB - 4GB	512MB - 8GB
Banka Sayısı	4 ve 8	8
CAS Latency(CL)	3 - 4 - 5 clock	5-6-7-8-9-10 clock
Additive Latency(AL) (ekli gecikme)	0.1.2.3.4 clock	Yok
Read Latency(RL)(okuma gecikmesi)	AL+CL	AL+CL
Write Latency(yazma gecikmesi)	RL - 1 clock	RL +CL clock
I/O genişliği	x4/x8/x16	x4/x8/x16
On-Die Termination(sinyal sonlandırma)	Var	Var
Burst Lengths	4-8	4-8

Aslında DDR ile DDR2 teknik özellik karşılaştırmasında görülen durumların birçoğuna burada da karşılaşıyoruz. Yine geçikme değerlerinin arttığını, ihtiyaç duyulan besleme geriliminin azaldığı, veri transfer hızlarının arttığını ve kapasitelerinin arttığını burada da görüyoruz. Farklı olarak dikkatimizi çeken birçok özelliğinin aynı olmasıdır. Örneğin burst length ve yonga paketlemeleri aynıdır.

Ddr3 Ram

2009-11-19T16:02:00.000-08:00

Bir saat darbesinde 8 bitlik veri taşıyabilen sistem veri yoluyla eş zamanlı çalışabilen bellektir. Sağladığı temel yarar, Giriş/Çıkış (I/O) yolunu içerdiği bellek hücrelerinden 4 kat daha hızlı kullanabilmesi ve böylece yol hızını artırarak kendinden önceki teknolojilerden aynı sürede daha fazla iş yapabilmesidir. Bununla beraber bellek, veriyi arayüze daha hızlı aktarabilmek için verileri toplayıp bir araya getiren ön toplama tamponları (prefetch buffers) ile beraber çalışır. DDR bellekler 2 ön toplama (DDR kipi, tamponlama yok), DDR2 4 ön toplama ve DDR3 bellekler ise 8 ön toplama ile çalışır. Bu bellek başarımının ardında yatan bir püf noktasıdır ve neden bellek gecikmelerinin sürekli arttığına da bir açıklama getirir; DDR1 2, 2.5,3, DDR2 3, 4, 5, DDR3 ise 5'den 8'e kadar değişen CAS gecikmelerine sahiptir. Daha öncede bahsettiğimiz gibi tamponları dolduracak veriye erişmek daha fazla zaman alıyor. Fakat yol hızını artırılması bu gecikme değerlerine rağmen performans artışı sağlıyor DDR3lerde modül kapasitesi 2 GB ye çıkarılmıştır. Modül kapasiteleri DDR larda 512 MB DDR2lerde 1GB'dır.DDR3 1,5V'luk besleme gerilimine gereksinim duyarlar.DDR3'ler ve DDR2'ler aynı büyüklük ve 240 olmak üzere aynı sayıda pine sahiptirler fakat elektriksel ve çentik yapıları olarak uyuşmazlar.

Ddr2 x Ddr Karşılaştırması

2009-11-19T15:55:00.000-08:00

DDR2 ile DDR bellekler fiziksel boyut olarak neredeyse aynıdır. Fakat farklı pin sayıları ve çentik yapılarına sahiptirler(DDR 184 Pin DDR2 240 pin). DDR 2 farklı çentik yapıda olması yapısına uygun olmayan yuvalara takılmasını ve ya hasar görmesini engeller. DDR 2 ile DDR ram arasındaki teknik özellik farklarını bir tablo ile inceleyelim.

ÖZELLİKLER	DDR	DDR2
Veri Transfer Hızı	266, 333, 400 MHz	400,533,667, 800 MHz
Paketleme	TSOP ve FBGA	FBGA
Besleme Gerilimi(V)	2,5 V	1,8 V
Kapasite	64MB - 1GB	256MB - 4GB
Banka Sayısı	4	4 ve 8
CAS Latency(CL)	2 - 2,5 - 3 clock	3 - 4 - 5 clock
Additive Latency(AL) (ekli gecikme)	Yok	0.1.2.3.4 clock
Read Latency(RL)(okuma gecikmesi)	CL	AL+CL
Write Latency(yazma gecikmesi)	Belirsiz	RL - 1 clock
I/O genişliği	x4/x8/x16	x4/x8/x16
On-Die Termination(sinyal sonlandırma)	Yok	var
Burst Lengths	2-4-8	4-8

DDR2 teknolojisinin DDR teknolojisinden daha yüksek hız, daha düşük güç harcaması ve daha az ısı kaybı gibi üstün özelliklere sahiptir. Bunu tabloya bakarak da söyleyebiliriz. Tablo da ilk olarak veri transfer hızına(double data rate) bakacak olursak DDR2'nin DDR RAM'ın son hızından başladığını ve artığını görebiliriz. Buda DDR teknolojisinin geliştirilebilir olduğunu gösterir. Besleme geriliminin DDR2'lerde DDR'lara göre düştüğü görülmektedir. Bunun amacı aslında ram teknolojinin genel bir amacı olan daha az güç ile daha fazla performans elde etme amacıdır. Yonga paketlemesinin değiştiği görülmektedir. Kapasitelerindeki büyük bir artış vardır. Buda kullanılan uygulamaların giderek daha fazla belleğe ihtiyaç duymaktadır ve bu ihtiyacı karşılamak içindir. Bütün gecikme değerleri artmıştır. Burada şöyle bir soru aklımıza gelebilir "gecikme değerleri artmasına rağmen nasıl hız ve performans artışı sağlanıyor?". Mantıken de gecikme süresi arttığında belleğin performansında da yavaşlama olması gerekir. Gecikme değerlerinin artmasının sebebi belleklerin ön toplama tamponlarının(prefetch buffer ) artırılmasıdır. Kısaca tamponları dolduracak veriye erişmek daha fazla zaman alıyor. Fakat bu tamponların artırılması daha fazla bilginin hazırda bekletilmesi demektir ve ayrıca yol hızını artırılması bu gecikme değerlerine rağmen performans artışı sağlar.

Ddr2 Ram

2009-11-19T15:51:00.000-08:00

DDR teknolojisinin ikinci nesil ürünüdür. Bir saat darbesinde 4 bitlik veri taşıyabilen ve sistem veri yoluyla eş zamanlı çalışabilen belleklerdir. DDR2 RAM, DDR' dan daha az enerji kullanan ve daha hızlı çalışan bazı elektriksel karakteristiklerinin geliştirildiği bir DDR RAM'dır. DDR2 RAM, DDR RAM deki sorunlara çözüm amaçlı tasarlanmıştır. DDR2'deki Büyük hız artışı yongalar üzerindeki giriş/çıkış devrelerinin frekansını iki kat artırarak sağlanmıştır. Giriş/çıkış devrelerinin frekansını artırmak RAM'ın hızını artırmaz. Fakat giriş/çıkışı hızlandırır ve özel tamponlar ekleyerek (bir nevi tampon bellek / cache ) DDR2'yi normal DDR'dan çok daha hızlı çalışmasını sağlar.DDR2 DDR ile uyumlu olmayan 240 pin dimm kullanır. DDR teknolojisinin özelliği olan tek kanal ve çift kanal olarak kullanılabilir. Daha yüksek bant genişliği sunar.(DDR667 5,3 GB/s bant genişliği sunar) DDR'lara göre daha az enerji tüketir. DDR2 1,8 Voltluk gerilimle çalışır. Kısaca DDR2'ler daha yüksek hız daha düşük güç harcaması ve daha az ısı kaybı sağlamaktadır.

Ddr Ram - Rdram - Sd Ram

2009-11-19T15:48:00.000-08:00

Ddr Ram - Rdram - Sd Ram Bant Genişliği Kıyaslama

	Model İsmi	Efektif saat hızı	Veriyolu	Bantgenişliği
SDRAM66	PC66	66 MHz	64 Bit	0.5 GB/s
SDRAM100	PC100	100 MHz	64 Bit	0.8 GB/s
SDRAM133	PC133	133 MHz	64 Bit	1.06 GB/s
DDR266	PC2100	133 MHz	64 Bit	2.1 GB/s
DDR266-Dual	PC2100	133 MHz	64 Bit	4.2 GB/s
DDR333	PC2700	166 MHz	64 Bit	2.7 GB/s
DDR333-Dual	PC2700	166 MHz	64 Bit	5.4 GB/s
DDR400	PC3200	200 MHz	64 Bit	3.2 GB/s
DDR400-Dual	PC3200	200 MHz	64 Bit	6.4 GB/s
RDRAM 400	PC800	400 MHz	16 Bit	1.6 GB/s
RDRAM 400-Dual	PC800	400 MHz	16 Bit	3.2 GB/s
RDRAM 533	PC1066	533 MHz	16 Bit	2.1 GB/s
RDRAM 533-Dual	PC1066	533 MHz	16 Bit	4.2 GB/s
RDRAM 600	PC1200	600 MHz	16 Bit	2.4 GB/s
RDRAM 600-Dual	PC1200	600 MHz	16 Bit	4.8 GB/s

Yukarıdaki tablodan da anlaşıldığı bant genişliğinde sürekli bir artış var. Bellek teknolojisin de gerekli performansı karşılamak için bant genişliğini artırmak yani bellekler için ne kadar yüksek bant genişliği o kadar yüksek performans demektir. Tabloda diğer bir dikkat çeken durum ise daha öncede bahsettiğimiz gibi dual channel olan bellekler iki kat fazla bant genişliği sunuyorlar.

Ddrram x Rdram Karşılaştırma

2009-11-19T11:48:00.000-08:00

DDR RAM ile aynı zamanlarda çıkan RDRAM aslında o dönemdeki gereksinimleri karşılayabiliyordu. Aslında ilk DDR'lar performans olarak RDRAM den daha iyi değillerdi. Fiziksel olarak DDRRAM ile RDRAM arasındaki farklar farklı bellek modülü kullanılması, farklı çentik yapıları ve pin konfigürasyonlarını gösterebiliriz. DDR ile RD arasındaki en büyük fark ise RDRAM'ın 16 bitlik DRR ramın ise 64 bitlik veri yolu kullanmasıdır. RDRAM'ın piyasadan silinip gitmesinin en önemli sebebi fiyatlandırmasıdır. RDRAM ilk başlarda mevcut SDRAM'ların 6, 7, 8 kat daha fazla fiyatla piyasaya sürüldü daha sonraki dönemlerde bu fiyatlarda indirime gidilerek SDRAM'ların 2, 3, 4 katına kadar indirilmiştir fakat bu bile o dönemler çok pahalıydı. Aynı dönemlerde DDR ramler mevcut SDRAM'lardan biraz daha pahalıydı buda sağladığı performans bakımından normaldi. RDRAMın en büyük destekçisi Intel firmasıydı fakat RDram ın üretici olan rambus şirketinin piyasadaki aşırı katı tavrı ve aşırı pahalı fiyatlandırması RD RAM ın piyasayı DDR'a kaptırmasına yol açtı. Bu olaylardan sonra Intel 2003 yılında Rambus firmasına verdiği desteği çekmiştir.

Ddr Ram

2009-11-19T11:37:00.000-08:00

DDR teknolojisin ilk ürünü DDRRAM tek saat darbesinde iki bitlik veri taşıyabilen ve sistem veri yoluyla eş zamanlı çalışabilen belleklerdir. DDR teknolojisinin bir ürünü olduğundan saat frekansının hem yükselen hem de alçalan anında veri işleyebilir. SDRAM'lara oranla daha fazla(yaklaşık iki kat) bant genişliği sağlar buda bilgisayarın performansının yükselmesini sağlar. Örneği DDR400 3,2 GB/s bant genişliği sunuyor. DDRRAM'lar SDRAM'lara göre daha az besleme gerilimine ihtiyaç duyarlar DDRRAM'lar 2,5 V gerilimle çalışırken SDRAM'lar 3,3 V gerilimle çalışıyorlardı. DDRRAM'lar masaüstü bilgisayarlarda 184 pinli dimm (SDRAM'larda kullanılan 168 pinli dimmler ile fiziksel boyut olarak aynıdır fakat pin yapısı tamamen farklıdır.) dizüstüler de ise ya 200 pinli sodimm ya da 172 pinli micro dimmler halindedirler. DDRRAM'lar hem daul channel hem de single channel olarak çalışabilir. DDRRAM'ı çift(dual) kanal çalıştırabilmek için iki aynı DDR RAM modülüne sahip olmalı ve çiftler halinde ayarlanmış iki benzer yuvaya takılmalıdır. DDRRAM'larda RDRAM'ın aksine boşta kalan çiftler(çift modüllere) bir şey takmak gerekmez. Daul channel DDR çok kullanışlıdır Fakat çift kanal DDR kullanmada birkaç önemli ayrıntı vardır. Örneğin bazı ana kartlarda üç tane DDRRAM yuvası bulunmaktadır eş RAM çiftine RAM'larınızı taktığınızda RAM'larınızı dual channel olarak kullanabilirsiniz fakat boştaki yuvaya da ram taktığınızda sistem takılı ramlerin tamamını kullanacak ancak cift kanal özelliğini kapatacaktır. Kullanıcını bu hataları yapmaması için üretici firmalar çift yuvaların rengini aynı yaparlar

Ddr Teknolijisi

2009-11-19T11:26:00.000-08:00

DDR İngilizce Double Data Rate kelimelerin baş harflerinden oluşturulmuştur Türkçe karşılığı çift veri hızı demektir. DDRRAM'lar SDRAM'ların gelişmiş versiyonudur diyebiliriz birçok yerde DDRRAM'lardan DDR SDRAM olarak geçmektedir. Yüksek performans ve veri iletişimi isteyen, 3D, Video ve Internet uygulamalarında yüksek performans sunmak için geliştirilmiştir. Bütün bu uygulamalar için gerekli performansı ve hızı sunmak için gerekli bant genişliğine sahiptir. Neden isminin DDR olmasının en büyük gerekçesi ise SDRAM deki gibi saat frekansının sadece yükselen kısmında değil saat frekansının hem yükselen hem alçalan kısmında veri transfer edebildiği olmasıdır.

Dual Channel

2009-11-19T11:22:00.000-08:00

Dual channel teknolojisi kendinden önceki teknoloji olan single channel(tek kanal) teknolojisi gibi işlemciye verileri aktarmayı tek bir kanal yoluyla değil de bunu çift kanal ile yoluyla yapmaktadır. Buda single channel(tek kanal) teknolojisinden iki kat daha fazla veri aktarımı sağlıyor. Buda tabiki bilgisayarımızda performans artışı sağlıyor. Verilerin işlemciye doğru bir şekilde alınması ve gereksiz veri girişini önlemek için verilerin işlemciye alınmadan önce bir kontrol yapılması gerekir. Bu görevi yerine getiren yapılara memory controller(hafıza kontrolcüsü) denir. Bu konunun daha iyi anlaşılması için bir örnek üzerinde gösterelim. Hepimizin ilköğretim ve lise yıllarından aşina olduğumuz havuz problemleri ile ilgili bir örnek verelim. Bir depodan havuzumuza su doldurulmak isteniyor olsun. Öncelikle depodan havuza su doldurmak için bir tane musluk(musluk filtreli olsun) açılıyor. Suyu havuzu doldurması çok uzun sürebilir. Havuz boş iken iki tane musluk(tek muslukla doldurma örneğindeki musluktan iki tane) kullanarak havuzun dolduralım. Havuzun dolma hızının iki kat artığını gözlemleriz. Bu örnekte depo verinin gönderildiği bellek, su ise veri, filtreli musluklar memory controller ve havuz ise işlemci olarak düşünmeliyiz. Sonuç olarak dual channel teknolojisi iki kat daha fazla performans elde etmemizi sağlıyor.

Ddr Ramlar

2009-11-19T11:19:00.000-08:00

Günümüz teknolojisinde kullanılmakta olan DDRRAM'lar bilgisayarlarımız için gerekli performansı sağlamak için üretilmiştir. Aslında DDRRAM'lardan önceki ram çeşitleri de kullanıldıkları zamanlar da PC'ler için gerekli performansı sağlamak amacıyla tabiki de gerekli performansı sağlayamayan ram çeşitleri de tarih sayfasındaki yerlerini almışlardır. Günümüz teknolojisi DDRRAM'ların kontrolü altındadır. DDRRAM teknolojisini anlatmaya başlamadan önce bilmemiz gereken önemli bir terime değinmek gerekir. Bu terim Dual Channel'dir.

Dram

2009-11-19T10:34:00.000-08:00

DRAM bilgisayar belleğinin en genel çeşididir. Ana bellek olarak kullandığımız DDR bellekler DRAM’in fazlaca gelişmiş halidir.

Açılımı Dinamic Random Access Memory’dir. Yani rastgele erişimli bellektir.

DRAM teknolojisinde transistör ve kondanstörler bir arada kullanılmıştır. Veriler kondansatörlerde tutulurken okuma yazma işlemleri içinse transistörler kullanılır.

Kondansatörler yapıları gereği enerjilerini çok hızlı tüketirler. Bu yüzden üzerlerindeki bilgiyi tutabilmek için saniyede yüzlerce defa yenilenme ihtiyacı duyarlar. Dinemik denmesindeki sebepte budur.

DRAM’lerin sürekli yenilenme ihtiyaçlarının olması yapılarında bir yenileme devresinin olmasına neden olur ki bu da DRAM’lerin boyutunun büyük olmasına sebep olur.

Fakat DRAM’ler yapısal olarak basittir. Her bir bitlik veriyi saklamak için 1 kondansatör ve 1 transistör kullanılır. Bu yüzden diğer RAM çeşitlerine göre daha ekonomiktir. Bu DRAM in bir avantajıdır. Fakat sürekli yenileme ihtiyaçlarının olması DRAM için bir dezavantajdır. Sebebi ise sürekli yenilemenin olması DRAM’lerin SRAM’lerden daha yavaş çalışmasına neden oluyor.

Fpm Dram

2009-11-19T10:32:00.000-08:00

Fase Page Mode DRAM (Hızlı Sayfa Modu)

Geçmişte bir çok bilgisayar FPM DRAM kullanıyordu. Günümüzde kullandığımız sistem hızına ayak uyduramayacak kadar çok yavaştı. Eski DRAM’lerin üzerine veriye ulaşımı hızlandırmak için yapılmış bir düzeltmedir.

Bellek kontrolcüsü bellek içerisinde bir veriye ulaşmak istiyorsa o verinin adresinin tam olarak bilinmesi gerekir. Normal RAM’lerde adres her işlem sonrası yeniden istenir. FPM’de ise veri bir defa istendikten sonra verinin tam adresi bulunur ve sonraki kullanımlarda tekrar adres yerini tespit etmeye gerek kalmadan direk verinin kullanımı sağlanır.

FPM’lerin DRAM den daha hızlı bir şekilde çalıştığından söz etmiştik. Fakat 33 MHz’ten daha hızlı çalışan işlemcilerde veriler çok hızlı istendiği için FPM’ler düzgün çalışamıyordu. Daha sonra FPM’ler yerini EDO DRAM’lere bıraktı.

Edo Dram

2009-11-19T10:27:00.000-08:00

Extended data out DRAM yani genişletilmiş veri yolu demektir.

FPM DRAM’lerin açığını kapatmak amacıyla FPM’nin performansının %30 arttırılmış halidir.EDO DRAM”in FPM’ye göre avantajı işlem yapma esnasında ilk önce başlatılan komut ya da istek tamamlanmadan sonraki işlemleri başlatabilmesiydi. SRAM’ler gelişene kadar en çok tercih edilen RAM çeşidiydi.

EDO RAM’ler 66MHz’ten daha hızlı çalışamıyorlardı.
FPM belleklere göre %5 daha hızlıydılar. FPM destekleyen bir sistemde EDO bellek kullanılabilir. Fakat performans artışı olmaz.
EDO RAM’ler 1990’nın sonlarına doğru video kartlarında çok popüler olmuştur. Düşük maliyetli olmasına rağmen yüksek maliyetli olan Video RAM’e yakın performans sergilemiştir.

Bedo Dram (Burst Edo Ram)

2009-11-19T10:19:00.000-08:00

EDO RAM’lerin geliştirilmesiyle ortaya çıkmıştır.EDO RAM’lere göre bir seferde daha hızlı ve daha fazla veri gönderebilme özelliği sunuyordu. 66 MHz’teki veri yolu hızını destekliyor fakat daha hızlı veri yollarını desteklemiyordu.

Rdram (Rambus Dram)

2009-11-19T10:17:00.000-08:00

Rambus şirketi tarafından geliştirilen bir bellek türüdür. İsminin çıkış noktası da şirketin kendi adıdır.

800 Mhz hızında çalışabilen bir DRAM türüydü. Paralel çalışan kanallar sayesinde yüksek çalıma hızına sahipti. RDRAM’lerin diğer RAM’lerden farkı ve onu üstün kılan özelliği en yakın özelliklere sahip belleklerden bile en az iki katı hızda çalışıyor olmalarıydı.

Çalışma performansı en iyi olmasına rağmen pek yaygınlaşamayan bir modeldi. Sebebi ise fiyatının çok yüksek oluşuydu.

Sdram (Synchronous Dram)

2009-11-19T10:12:00.000-08:00

EDO RAM’lerden sonra geliştirilen ve günümüzde DDR-SDRAM olarak kullanılan DRAM türüdür. İlk kez Pentium II lerde kullanılmaya başlanan SDRAM’ler 100 MHz sistem hızı ile uyumlu olarak çalışabilmekteydi.

Asenkron arayüzde, işlemci bellekten bilgi alabilmek için beklemek zorunda kalıyordu. Senkron kontrol sayesinde bilgi alış verişi sistem hızıyla uyumlu olarak yapılmaya başlandığından işlemcinin boşuna bekleme problemi ortadan kaldırıldı ve böylelikle bilgiye erişim çok daha hızlı olmaya başladı.

Gelişen anakart veri yolu hızına bağlı olarak SDRAM’ler PC100 ve PC133 standartları ile gelişmeye başladı.

PC100 veya PC133 denmesinin nedeni çalışma hızlarıdır.PC100’ler 100 MHz hızında PC133’ler ise 133 MHz hızında çalışıyordu.PC133 1.6 GB hızının veri transfer hızına sahipti. 800 MB hızında transfer yapabilen DRAM’lere göre bu hız çok üstün bir özellikti.

Sram Önbellekler (L1-L2-L3)

2009-11-19T09:59:00.000-08:00

Önbellek olarak kullanılan L1,L2 ve L3 cacheler için SRAM teknolojisi kullanılır. Yarı iletken bir bellektir. Açılımı Static Random Access Memorydir. Türkçesi ise durağan rastgele erişimli bellektir.

Durağan kelimesi belleğe güç verildiği sürece belleğin içeriğini koruduğunu belirtir. Rastgele erişim ise; hafızanın içerdiği konumlara daha önceden erişilmiş olan konumlara bakılmaksızın erişeceğini gösterir.

SRAM teknolojisi transistör kullanan çok hızlı çalışan ama bir o kadar da pahalı bir teknolojidir.

SRAM’de her bir bitlik veri 4 transistörde toplanır. 2 tane ek transistör okuma ve yazma işlemleri boyunca 4 transistöre yardımcı olur. Yani bellekte 1 bitlik veri depolamak için 6 transistör kullanılır.SRAM teknolojisi asenkron, senkron ve pipeline-burst isimleri altınca 3’e ayrılır.

→   Asenkron SRAM; sistem saat frekansına bağlı olmadan çalışan ve L2 önbelleği olarak kullanılan eski bir SRAM teknolojisidir.

→   Senkron SRAM; sistem saati ile uyumlu çalışan daha hızlı ve daha pahalı bir teknolojidir.

→   Pipeline burst ise günümüzde yaygın olarak kullanılan bir seferde anabelleğe daha fazla bilgi gönderebilen bir teknolojidir.

SRAM’in güç tüketimi erişilmeye bağlı olarak farklılık gösterir. Sıkça kullandığımız zaman ve bazı tümleşik devreler ful hızda birçok watt harcadığından enerji tüketimi çok fazla olabiliyor ve RAM daha yavaş tempoda kullanılıyor.

En başta SRAM’in önbellekler için kullanılan bir teknoloji olduğundan söz etmiştik. Şimdi de önbelleklerden bahsedelim.

Önbellek nedir? (Cache)

2009-11-19T09:30:00.000-08:00

İşlemcinin bütün işlemler için direk RAM’le iletişim kurması işlem süresinin artmasına neden olur. İşlem süresini en aza indirmek için; uygulamada sıkça kullanılan komutların işlemci işlemci tarafından kolayca alınabileceği bir yer olan işlemci ile ana bellek arasına önbellekler yerleştirilmiştir. Önbelleğin amacı işlemci ile anabellek arasındaki hız farkını düşürüp işlemcinin bekleme hızını en aza indirmektir.

L1 önbelleği işlemci üzerinde yer alan ana önbellektir. Sık kullanılan komut ve fonksiyonların tutulduğu bölümdür. En hızlı çalışan önbellektir. Genellikle büyüklüğü 64 KB’ın üstünde değildir.

L2 önbelleği anakart ya da işlemci üzeride bulunabilir. Asıl amacı; çok sık kullanılan komut ve fonksiyonları üzerinde tutarak tekrar aynı istek işlemciden geldiğinde, işlemi daha hızlı gerçekleştirerek performans artışı sağlamaktır. Günümüzde kullanılan bilgisayarlarda L2 önbelleğinin büyüklüğü 1024 KB ile 2048 KB arasında değişmektedir.

L3 önbelleği pek kullanılmayan bir önbellektir. Hem işlemci hem de anakart üzerinde L2 önbelleği olması halinde; anakart üzerindeki L2 önbelleği L3 olarak dizayn edilir. Amacı L2 ile aynıdır.

SRAM’in kullanıldığı başka alanlar: endüstriyel ve bilimin alt sistemlerinin bazı kategorileri, otomotiv, elektronik ve benzer sistemler SRAM içerir. 1 KB ve altındaki miktarlar oyuncaklarda kullanılabilir. Birkaç MB’lık olanlar cep telefonları dijital kameralar vb. karmaşık yapıdaki ürünlerde kullanılabilir. Ayrıca LCD ekranlar ve yazıcılarda gösterilen imgeyi tutan SRAM’ler kullanılır. Küçük SRAM tamponları CD-ROM ve CDR-W sürücülerinde bulunur.

Edram

2009-11-19T09:17:00.001-08:00

Geliştirilmiş DRAM’ler olarak da adlandırılan EDRAM’ler L2 önbellekte kullanılır. 35 ns. DRAM içerisine 256 bayt 15 ns. SRAM eklenmesiyle oluşturulmuştur. EDRAM, SRAM bölgeleri ve verilerinden, yavaş olan DRAM bloklarından alabildikleriyle hız kazanır. SRAM 256 byte hafıza sayfasının tamamını bir defada alabildiği için, hıza gereksiniminiz olduğunda EDRAM 15ns erişim hızı verir aksi halde 35ns erişim hızı verir.

Psram

2009-11-19T09:02:00.000-08:00

Yalancı statik yani yalancı durağan RAMdir.PSRAM veya PSDRAM olarak adlandırılır.PSRAM dinamik RAM yenileme ve adres kontrol devresiyle durağan RAM(SRAM)'e benzer. DRAM’in yüksek yoğunluğu ve SRAM’in rahat kullanımı PSRAM’de bir araya gelmiştir.

Video Ram

2009-11-19T08:55:00.000-08:00

Video ram, video adaptörlerinin kullandığı özel amaçlı bir hafızadır. Klasik ram’in aksine vram iki farklı aygıta eş zamanlı olarak bağlanabilir. Bu durum bir monitörün ekran güncellemesi için vram'a erişirken bir grafik işlemcinin de aynı zamanda yeni veriler sunmasına imkan verir. Vram klasik dram’lerden daha iyi grafik performansı sunar fakat klasik dram'lerden daha pahalıdır.

Wram

2009-11-19T08:40:00.000-08:00

Window Ram VRAM'lerin yerine geçmek üzere tasarlanmış yarı iletken bir yapıya sahip,grafik yoğunluklu sistemlerde kullanılan bilgisayar hafızalarıdır.Samsung tarafından üretilen bu ramler, SDRAM ve SGRAM'ler yerlerini almadan önce çok kısa bir süre piyasada durmuşlardır.

WRAM, VRAM'e benzer, çift-portlu dinamik ram yapısına sahiptir. Bu yapıda bir paralel port, bir seri port bulunur ve hızlı blok kopyalama ve blok doldurma özelliklerine sahiptir.VRAm’den farkı görüntü portu daha küçüktür.Genellikle 50MHz ile saatlenmiştir. WRAMler, VRAM'lere göre %50 daha hızlıdır.

WRAM, Matrox tarafından hem MGA Millenium hem de Millenium II ekran kartlarında kullanılmışlardır.

Sgram

2009-11-19T08:30:00.000-08:00

Açılımı Senkronize Grafik Random Access Memory.Video adaptörleri ve grafik hızlandırıcılarda kullanılan bir tür DRAM.Yoğun grafik işlemleri için bant genişliği artırılmıştır.Bant genişliğini artırmak için gizli yazma ve blok yazma gibi teknikler kullanılmıştır.VRAM ve WRAM’in aksine tek portludur. Fakat aynı anda iki hafıza sayfasını açabilir.Diğer video RAM teknolojilerinin ikili port özelliğini taklit eder.

Synclink Dram

2009-11-19T08:23:00.000-08:00

SLDRAM, bilgisayar birliği tarafından geliştirilmiştir. RDRAM’a alternatif olarak düşünülmüştür.

Mdram

2009-11-19T08:16:00.000-08:00

MDRAM bazı video adaptörlerinde ve grafik hızlandırıcılarında kullanılmıştır.MDRAM, her bir dilde küçük DRAM (her biri 32 KB) kümelerini kullanır. Her küme genel bir internal bus'ı besleyen kendi I/O portuna sahiptir. Bu tasarım nedeni ile veriler çoklu kümelere eş zamanlı olarak okunur veya yazılabilir.Bu durum MDRAM’de klasik DRAM'lerden daha hızlıdır. MDRAM‘in bir diğer avantajı da, hafızanın küçük dilimlerde ayarlanabilmesidir, böylece bazı parçalara yapılan harcama azalır. (Mesela 1024x768 çözünürlükte 24 bit renk için istenen video adaptörü için gerekli olan 2.5 MB'lık MDRAM çipleri üretmek mümkündür)
SLDRAM, bilgisayar birliği tarafından geliştirilmiştir. RDRAM’a alternatif olarak düşünülmüştür.

ECC (Error Correction Code)

2009-11-19T08:11:00.000-08:00

Dijital elektronik sistemlerde veriler 0 ve 1'lerle ifade edilir. 0 ve 1'lerin, bir yerden başka bir yere aktarılması sırasında zarar görmesi (yani 0'in 1 olarak veya 1'in 0 olarak algılanması) mümkündür. Error Correction ise bu hataları bulup düzelten donanım veya yazılım çözümlerine verilen isimdir. Belleklerde kullanılan bir hata düzeltme yöntemi olan ECC, bellekteki hataları saptayıp düzeltebilen bir sistemdir. Genelde tek bitlik hataları düzeltebilir.Uygulamada, birden fazla bitin hatalı olma ihtimali çok azdır. Buna rağmen çok özel sistemler için birden fazla bitte oluşan hataları da düzeltebilen ECC sistemleri geliştirilmiştir.

Apple'in Logosu Neden Isırılmış Elma?

2009-10-17T04:37:00.000-07:00

isaac newton veya alan turing ile ilgili olduğu rivayetler vardir. apple'ın ilk logosunda ünlü fizikçi isaac newton elma ağacının altında oturmaktasi da buna buyuk bir kanıt olabilir. ünlü fizikçinin elma ağacının altında oturma hikayesi yer çekimini buluşu ile ilgilidir.

daha sonradan değiştirilen ısırılmış şekildeki elmalı olan logosunun ise bilgisayar içinde önemli bir isim olan matematikçi alan turing'e adandığını düşünülmektedir çünkü alan turing içine zehir enjekte ettiği bir elmayı ısırarak intihar etmiştir.

The Cruise Case of Steve Jobs

2009-10-16T05:08:00.000-07:00

"bugün dünyanın en iyi üniversitelerinden birinin diploma töreninde sizlerle birlikte olmaktan onur duyuyorum. ben üniversiteden hiç mezun olmadım. doğruyu söylemek gerekirse, mezuniyete en yaklaştığım an da bu an!

sizlere hayatımla ilgili üç hikaye anlatacağım. hepsi bu. büyütülecek birşey değil. sadece üç hikaye.

Steve Jobs - Aç Kal Budala Kal

ilki noktaları birleştirmekle ilgili.

ilk 6 aydan sonra reed üniversitesinde derslere girmeyi bıraktım, ancak gerçek anlamda okulu bırakana kadar bir 18 ay kadar daha okulda kaldım. okulu neden bıraktım?

olay ben doğmadan başlamıştı. biyolojik annem genç, evlenmemiş bir üniversite mezunuydu ve beni evlatlık vermeye karar vermişti. beni üniversite mezunu bir çiftin evlatlık almasını çok istiyordu, sonunda da bir avukat ve karısı tarafından alınmam için herşey hazırdı. tek sorun, ben ortaya çıktıktan sonra, beni evlat edinecek çiftin esasında bir kız çocuğu istediklerini anlamış olmalarıydı. bir gece yarısı, bekleme listesinde olan müstakbel aileme bir telefon geldi: “elimizde beklenmedik bir erkek bebek var, onu istiyor musunuz?”. onlar da “tabii ki” diye yanıtladılar. biyolojik annem, annemin üniversiteyi, babamın ise liseyi bile bitirmemiş olduğunu öğrendiğinde evlatlık verme işlemini tamamlayacak son kağıtları imzalamayı reddetti. ancak birkaç ay sonra, ailemin beni üniversiteye yollayacaklarına dair söz verdikten sonra ikna oldu.

ve 17 sene sonra üniversiteye başladım ama saf bir şekilde neredeyse stanford kadar pahalı bir okul seçtim, ve emekçi ailemin bütün birikimleri benim okul parama gidiyordu. altı ay sonra, buna değmeyeceğini farkettim. hayatımla ilgili ne yapmam gerektiği konusunda hiçbir fikrim yoktu ve üniversitenin de bunu bulmam için bana nasıl fayda sağlayacağını çözememiştim. ve orada durmuş ailemin hayat boyu biriktirdiği parayı harcıyordum.. sonuçta okulu bırakmaya ve herşeyin yoluna gireceğine inanmaya karar verdim. o zaman çok korkutucu gelmişti ama geriye dönüp baktığımda hayatımda verdiğim en iyi kararlardan biri olduğunu görüyorum. okulu bıraktığım an, zorunlu fakat gereksiz olan ve ilgimi çekmeyen tüm dersleri almama gerek kalmamıştı. böylece sadece bana ilginç gözüken derslere girebilecektim.

bu aslında hiç de romantik bir durum değildi. yurt odam olmadığından arkadaşlarımın odalarında yerde yatıyor, kola şişelerinin 5 sentlik depozitolarıyla yemek alıyor, her pazar akşamı güzel bir yemek yemek için 7 mil uzaktaki hare krishna kilisesine gidiyordum. çok güzeldi. merakım ve sezgilerim sayesinde içine düştüğüm çoğu şey daha sonra benim için paha biçilmez deneyimlere dönüştü.
bir örnek vereyim: o zamanlar reed üniversitesi muhtemelen ülkedeki en iyi kaligrafi dersini veriyordu. kampüsteki her poster, çekmecelerdeki her etiket, çok güzel şekilde elle kaligre edilmişti. okulu bırakmış olduğum ve zorunlu dersleri almak zorunda olmadığım için kaligrafi dersi alıp nasıl yapıldığını öğrenmeye karar verdim. serif ve san serif yazı karakterleri, değişik harf kombinasyonları arasındaki boşluğu ayarlama ve harika bir tipografiyi harika yapanın ne olduğu hakkında çok şey öğrendim. çok güzeldi; tarihsel ve sanatsal olarak o kadar inceydi ki bilim hiçbir şekilde bunu yakalayamazdı ve ben bunu muhteşem buldum. bunların hayatımda pratik bir uygulama bulma olasılığı yoktu. ama on sene sonra, ilk macintosh’u tasarlarken, bir anda aklıma geliverdi. bunların hepsini mac’te kullandık. mac güzel bir tipografiye sahip ilk bilgisayardı.

eğer o derse hiç girmemiş olsaydım, mac hiç çok yönlü yazı karakterlerine veya boşlukları doğru orantıda kullanan fontlara sahip olmayacaktı. windows da mac’ten kopyaladığına göre, hiçbir kişisel bilgisayarın bunlara sahip olmayacağı muhtemeldir. okulu bırakmamış olsaydım, o kaligrafi dersine girmemiş olacaktım, ve kişisel bilgisayarlar şu an sahip oldukları o harika tipografiye sahip olamayabileceklerdi. tabii ki üniversitedeyken noktaları ileriye bakarak birleştirmek imkansızdı. fakat on sene sonra geriye dönüp baktığımda herşey çok ama çok berraktı.

tekrar söylüyorum, noktaları ileriye bakarak birleştiremezsiniz; onları sadece geriye baktığınızda birleştirebilirsiniz. noktaların gelecekte bir şekilde birleşeceğine inanmanız gerekiyor. bir şeye güvenmelisiniz - tanrıya, cesaretinize, kaderinize, hayata, karmaya, herhangi bir şeye. bu yaklaşım beni hiçbir zaman yolda bırakmadığı gibi hayatımı da bütünüyle değiştirdi.

ikinci hikayem sevgiyle ve kaybetmekle ilgili.

hayatımın erken bir döneminde neyi sevdiğimi bulduğum için şanslıydım. woz (steve wozniak) ve ben apple‘ı 20 yaşındayken ailemin garajında kurduk. çok yoğun çalıştık, ve 10 sene sonra apple garajdaki iki kişiden, 4000 çalışanı olan 2 milyar dolarlık bir şirkete dönüşmüştü. en nadide ürünümüz macintosh’u piyasaya sürdüğümüzde ben 30 yaşına yeni basmıştım.

ardından kovuldum.

kendi kurduğunuz bir şirketten nasıl kovulabilirsiniz? şöyle: apple büyük bir şirket haline geldiği için biz de şirketi benimle birlikte yönetebilicek, yetenekli olduğuna inandığım birini işe aldık ve ilk sene işler iyi gitti. fakat daha sonra, geleceğe yönelik görüşlerimiz farklılık göstermeye başladı ve bir noktada koptu. bu noktada yönetim kurulumuz onun tarafında yer aldı. sonuçta 30 yaşında dışarıda kalmıştım. hem de herkesin gözü önünde. hayatımın odak noktası olan şey bir anda yokolmuştu, bu büyük bir yıkımdı.

birkaç ay ne yapacağımı bilemedim. bir önceki girişimci nesli yüz üstü bırakmış, rütbe tam bana teslim edilirken onu elimden düşürmüş gibi hissetmiştim. dave packard ve bob noyce’dan bu başarısızlığım için özür diledim. fazla göz önünde olan bir başarısızlık sembolü olmuştum ve vadiden kaçmayı bile düşündüm. fakat içimde bir şeyler uyanmaya başladı, yaptığım işi hala sevdiğimi farkettim. apple’da olanlar bunu en ufak şekilde değiştirememişti. dışlanmıştım ama hala aşıktım. ve yeniden başlamaya karar verdim.

o zaman farkına varmamıştım ama apple’dan kovulmak başıma gelebilecek en iyi şey olmuştu. başarılı olmanın ağırlığı yeniden başlamanın hafifliğiyle yer değiştirmişti, hiçbir şey hakkında eskisi kadar emin değildim. hayatımın en yaratıcı dönemine girmek üzere özgürleşmiştim.

sonraki beş sene next adında bir şirket kurdum, pixar adında başka bir şirket, ve eşim olacak inanılmaz kadına aşık olmuştum. pixar’da dünyanın ilk bilgisayar animasyon filmi toy story‘yi yarattık ve şu an dünyanın en başarılı animasyon stüdyosuyuz. inanılmaz olaylar zincirinden sonra, apple next’i satın aldı, ben apple’a döndüm ve apple’ın yenilenmesinin kalbinde next’te geliştirdiğimiz teknoloji yatıyor. ve laurence ile harika bir aile kurduk.

apple’dan kovulmamış olsaydım bunların hiçbirinin olmayacağından son derece eminim. tadı çok kötü bir ilaçtı, ama sanırım hastanın da buna ihtiyacı vardı.
bazen hayat kafanıza bir tuğlayla vurur. sakın inancınızı kaybetmeyin.

devam etmeme sebep olan şeyin yaptığım işe olan aşkım olduğuna ikna olmuş durumdayım. neyi sevdiğinizi bulmanız gerek. ve bu aşklarınız için geçerli olduğu gibi işiniz için de geçerlidir. işiniz hayatınızın büyük bir kısmını kaplayacak ve gerçek anlamda tatmin olmanın tek yolu harika bir iş olduğuna inandığınız şeyi yapmanızdır. ve harika bir iş yapmanın tek yolu ise yaptığınızı sevmenizden geçer. henüz bulamadıysanız, aramaya devam edin.
durulmayın. tüm gönül meseleleri gibi, onu bulduğunuz zaman anlayacaksınız. ve her büyük ilişki gibi, seneler geçtikçe daha da güzelleşecek. yani bulana kadar devam edin. yılmayın.
üçüncü hikayem ölüm hakkında.

on yedi yaşındayken, şöyle bir şey okumuştum:

“her gününü, hayatının son günüymüş gibi yaşarsan, günün birinde haklı çıkarsın.”

bu cümle beni çok etkilemişti ve o günden bu yana, yani 33 yıldır, her sabah aynaya bakıp, kendi kendime hep şunu sordum: “eğer bugün hayatının son günü olsaydı, bugün (normalde) yapacağın şeyleri yapmak ister miydim?” uzun süre art arda, “hayır,” yanıtını verdiğimde, bir şeyleri değiştirmem gerektiğini anladım.

insanın kısa süre içinde öleceğini bilmesi, yaşantısına damga vuracak kararlar vermesi açısından büyük önem taşır. çünkü her şey, tüm dış beklentiler, gururlar, küçük düşme ya da başarısızlık korkuları - tüm bunlar ölüm karşısında değerlerini yitirir, yalnızca ölümdür önemli olan.

kaybedecek bir şeyler olduğu (tuzak) düşünceyi yok etmenin en iyi yolu insanın öleceğini hatırlamasıdır. zaten çıplak ve savunmasızsın. yüreğinin sesini dinlememen için hiçbir neden yok.

bir yıl kadan önce bana kanser teşhisi kondu. sabah 7:30?da girdiğim ultrasonda pankreastaki tümör bariz bir şekilde görünüyordu. bense pankreasın ne olduğunu bile bilmiyordum. doktorlar bu tip bir kanserin tedavisinin neredeyse imkansız olduğunu ve üç ila altı aydan fazla yaşamayı beklemememi söylediler. bu, çocuklarınıza ilerideki 10 yıl içinde söyleyeceklerinizi birkaç ay içinde söylemeye çalışmak demekti. bu, aileniz rahatı için gerekli herşeyin kısa zamanda yapılması demekti. bu veda etmek demekti.

bütün gün o teşhisle yaşadım. akşama doğru biyopsi yapıldı, boğazımdan bir endoskop soktular, mide ve bağırsaklarımdan geçerek bir iğneyle pankreasımdaki tümörden birkaç hücre aldılar. ben narkozla uyutulmuştum, fakat eşimin söylediğine göre doktorlar alınan hücreleri mikroskobun altına koyduklarında sevinç çığlıkları attığını söyledi. benim kanserim ameliyatla tedavi edilebilecek bir türdenmiş. ameliyat oldum ve şimdi iyileştim.

beni ölüme en çok yaklaştıran olay budur ve umarım uzun yıllar boyunca bir daha bu denli yaklaşmam. bu deneyimi yaşamış biri olarak diyebilirim ki ölüm faydalı fakat sadece entelektüel bir kavramdır.
hiç kimse ölmek istemez. cennete gitmek isteyenler bile, oraya gitmek uğruna ölümü göze almak istemezler. oysa ölüm hepimizin ortak sonu. şimdiye dek hiç kimse ölümden kaçamamıştır. bunun böyle de olması gerekir, çünkü ölüm hayatın en güzel icatlarından birisi. hayat’ın değişim ajanı. yenilere yer açmak için, eskilerden kurtulmanın tek çaresi. şu an için yeni sizsiniz, ama günün birinde, üstelik pek yakında siz de eskiyecek ve aradan çıkarılacaksınız. bu kadar acımasız olduğum için üzgünüm, ama gerçek bu.

zamanınız kısıtlı, bu yüzden başkalarının hayatını yaşayarak onu harcamayın. başkalarının düşüncelerinin sonuçlarıyla yaşama dogmasına takılıp kalmayın. başka insanların fikirlerinin gürültüsünün kendi kalbinizin sesini duymanızı engellemesine izin vermeyin. ve en önemlisi kalbinizin ve sezgilerinizin yolundan gidecek cesarete sahip olun. kalbiniz ve sezgileriniz ne yapmak istediğinizi bilirler. bunun dışındaki herşey ikinci planda.
gençliğimde, bizim neslin kutsal dergilerinden biri sayılan, the whole earth catalog adında inanılmaz bir yayın vardı. menlo park yakınlarında yaşayan steward brand adında biri tarafından şiirsel bir tarzla kaleme alınmıştı. size anlattığım bu olay, 1960′lardan kalma, masa üstü bilgisayarlardan ve bilgisayar destekli yayınlardan önce, yani bu dergi daktilolar, makaslar ve polaroid kameraların yardımıyla yapılmıştı. google ortaya çıkmadan 35 yıl önce, dergi formatında bir google gibiydi: idealistti, anlaşılır bilgiler ve harika görüşlerle doluydu.

stewart ve ekibi bunun birçok baskısını yayımladılar ve dergi miyadını doldurduğunda son bir baskı yaptılar. 1970'lerin ortalarıydı, o zamanlar sizin yaşlarınızdaydım. son baskının arka kapağında, sabahın erken saatlerinde çekilmiş bir yol fotoğrafı vardı, hani her maceracının kendini otostop çekerken bulabileceği yollardan biri.

fotoğrafın altında şu sözler yer alıyordu: “aç kalın, budala kalın (stay hungry. stay foolish).” aramızdan ayrılırken bize verdikleri veda mesajları buydu. aç kalın, budala kalın. kendim için hep bunu diledim. ve şimdi, sizin için de aynı dilekte bulunuyorum:
aç kalın, budala kalın.

hepinize çok teşekkür ederim."

Transistör Nedir?

2009-10-09T05:50:00.000-07:00

Küçük bir elektronik aygıttır. Elektronik sinyalleri kuvvetlendirmek için kullanılan, zıt yöndeki bir iletkenlik bölgesiyle ayrılmış, belirli iki iletkenlik bölgesinden oluşan, yarı iletkenden yapılmış bileşen. (Transistör sözcüğü günlük yaşamda çoğunlukla jonksiyonlu transistör ile eş anlamlı olarak kullanılır.)

Termoiyonik lamba yada kısaca lamba denen elektron tüpünün yerini alan transistörler çok daha küçük, uzun ömürlü ve daha ucuzdur. Transistör, elektronik çağını başlatan en önemli buluştur. Transistör 1948'de geliştirilen ABD'li mühendisler John Bordeen (1908), Walter H. Brattion (1902-1987) ve William B. Shockley (1910-1989) bu buluşları nedeniyle Nobel Fizik ödülünü paylaşmışlardır.

Transistör silisyum ve germanyum gibi yarıiletken bir maddeden yapılır. Transistörler elektronik sanayisinde, örneğin televizyon alıcılarının, hi-fi ses sistemlerinin, işitme aygıtlarının ve daha önemlisi bilgisayarların yapısında kullanılır. Bugün tekil transistörlerin yerini tümleşik devreler almaktadır. Tümleşik devrelerde chip yada yonga denen çok küçük ve ince yarıiletken madde diliminin üzerinde oluşturulmuş, binlerce transistör ve başka elektronik devre elemanları bulunur.

İkilik Sayı Sistemi

2009-10-09T05:45:00.001-07:00

İkilik sistemde her bir basamağa 1 bit denir. Bit kelimesi binary digit sözcüklerinden türetilmiştir.

Örneğin 1011 sayısı 4 bittir. (Ya da 4 bit uzunluğundadır).

11011001 sayısı 8 bittir.
8 bitlik bir büyüklük bir byte olarak isimlendirilir.

1 kilobyte 1K = 1024 byte dır. (yani 210 byte)
1 mega byte 1 MB = 1024 Kilo byte dır. (yani 220 byte)
1 gigabyte 1 GB = 1024 MB dır. (yani 230 byte)
1 terabyte 1 TB = 1024 GB dır. (yani 240 byte)
1 petabyte 1PB = 1024 TB dır. (yani 250 byte)
1 exabyte 1EB = 1024 PB dır. (yani 260 byte)
1 zettabyte 1ZB = 1024 EB dir.( yani 270 byte)
1 yottabyte 1YB = 1024 ZB dır.( yani 280 byte)

Kilo büyüklük olarak 1000 kat anlamına gelmektedir, ancak bilgisayar alanında Kilo 2'nin 1000'e en yakın kuvveti olan 210 yani 1024 kat olarak kullanılır.

4 bit 1 Nybble (Nibble şeklinde de yazılır)
8 bit 1 byte
16 bit 1 word
32 bit 1 double word
64 bit 1 quadro word

olarak da isimlendirilmektedir.

Bilgisayar Tarihçesi (1900-1980)

2009-10-09T05:36:00.001-07:00

İnsanlar, her an gelişme ve kendini yenileme eğillmindedirler. Bu gelişme ve kendini yenileme süreci içerisinde,zamanlarının çoğunu düşünmeye, araştırmaya ve uygulamaya ayırmak zorundadırlar. Sıkıcı ve uzun hesaplamalar, araştırmacının verimini düşürmekte, gelişmeleri geciktirmektedir. Her araştırmacı bu engelden kurtulmak, sıkıcılığı ve zaman kaybını önlemek için çabalar harcamıştır. Harcanan. bu çabalar BİLGİSAYAR teknolojisini doğurmuştur.

Bilgisayar Tarihine Kısa Bakış

İlk bilgisayarın; Bundan yaklaşık olarak 5000 yıl önce Asya’da ortaya çıkan bugün de hala ilkokul sıralarında da olsa kullanılan abaküs olduğu düşünülebilir. Fakat daha sonra kağıt ve kalemin yaygınlaşması ile abaküs önemini kaybetmeye başladı.

1642 yıllarında , Fransız bir vergi tahsildarının oğlu olan 18 yaşındaki Blaise Pascal (1623-1662), babasına işine yarayacak Pascalin adında bir tip hesap makinası geliştirdi. Bu araç 10 tabanına göre işlemlerde başarı ile kullanıldı. pascalinin dezavantajı toplama işlemi ile sınırlı olmasıydı.

1694 yılında alman matematikçisi ve filozofu olan Gottfried Wilhem von Leibniz (1646-1716), çarpma işlemlerinde de kullanılabilecek pascalini yapmayı başardı. Daha sonra bir fransız olan Charles Xavier Thomas de Colmar dört temel matematiksel işlemi (toplama, çıkartma, çarpma ve bölme) yapan cihazı yapmayı başardı.

Bilgisayar tarihinin gerçek başlangıcı ise bugün İngiliz bir matematik profösörü olan , Charles Babbage (1791-1871) ile başlar. 1812 de Babbage makinalar ile matematik arasındaki doğal uyuma dikkat çekti. Makinalar hata yapmaksızın görevlerini tekrarlayan cihazlardır. Matematikte ise; özellikle matematiksel tabloların üretilmesi basit adımların tekrarlanması ile gerçekleşir. Problem matematiğin ihtiyacına göre makinaların olayın uygulanabilmesiydi. 1822 de bu problemin çözülmesi için Babbage’in ilk adımı Difransiyel eşitliklerin çözümü için Farklar Makinası (Difference Engine) denilen bir makina önerdi.

Lokomotif gibi büyük ve buhar gücüyle çalışan makina bir programa sahip olacak hesaplamaları yaptıktan sonra sonuçları otomatik olarak yazabilecekti. 10 yıl bu makina için çalışan Babbage aniden ilk düşüncesinden hareketle Analitik Makina (Analytical Machine) ismini kullandı. Bugünün standartlarına göre çok ilkel olan Babbage’nin buhar güçlü bilgisayarı sonuçta asla yapılmadı.

Modern Bilgisayarlar

Birinci Nesil Bilgisayarlar (1945-1956)

İkinci dünya savaşının başlaması ile, yönetimler bilgisayarların potansiyel stratejik önemi nedeniyle bilgisayar araştırmalarını iyice arttırdılar. 1941 de Alman mühendis Konrad Zuse uçak ve roketler için Z3 olarak adlandırılan bir bilgisayar geliştirdi. Müttefik kuvvetler daha güçlü bilgisayarlar için çalışmaya başladılar.

1944 de ingilizler almanların mesajlarını çözebilmek için Colossus adlı gizli kodları kırmayı başaran bilgisayarı dizayn ettiler. IBM ile çalışan Howard H. Aiken (1900-1973), 1944 de tamamen elektronik hesap makinasını üretti. Kısaca Mark I olarak adlandırlan makina elektronik rolelerden oluşmuş bir cihazdı. Mekanik parçaları hareket ettirmek için elektromagnetik sinyaller kullanılmıştı. Makina yavaştı çünkü tek hesaplama 3-5 saniye alıyordu ve ard arda gelen hesaplamalar sırasında herhangi bir şey değiştirilemiyordu. Fakat daha kompleks eşitliklerin üstesinden gelebiliyordu.

Savaş nedeniyle gelişmiş diğer bir bilgisayar, Amerikan hükümeti ve Pennsylvania Universitesi ortaklığı ile ortaya çıkmış olan ENIAC adlı bilgisayardı (Electronic Numerical Integrator And Computer). Bilgisayar 18000 vakum tübü, 70000 direnç ve 5000000 lehim noktarına sahipti. 160 kilowatt elektrik gücü tüketen makina Philadelphia daki ışıkların sönükleşmesine neden oluyordu. ENIAC, Mark I e göre 1000 kez daha hızlı bir bilgisayardı.

1945 de EDVAC (Electronic Discrete Variable Automatic Computer) dizayn edildi. Bu bilgisayarda verilerde program gibi hafızada tutuldu. Bu hafızaya depolama olayının doğmasına neden oldu ve bilgisayar belli bir noktada durudurulduktan sonra devam etmesi sağlanmış oldu. Bilgisayar programlamada çok yönlülüğün artmasına neden olundu. Birinci nesil bilgisayarların dezavantajları vakum tüpleri ile çalışmaları ve verilerin davul şeklideki magnetik şeylerde toplanmasıydı.

İkinci Nesil Bilgisayarlar (1956-1963)

1948 de transistörlerin keşfi ile birlikte bilgisayarların gelişimindeki artış iyice arttı. Transistörler televizyonlardaki, radyolardaki ve bilgisayarlardaki büyük ve hantal vakum tüplerinin yerlerini aldılar. Transistörlerin bilgisayarlarda kullanılmaya başlaması ile ikinci nesil bilgisayarlar daha küçük, daha hızlı daha güvenilir ve önceki modellere göre daha az enerji tüketen modeller olarak ortaya çıkmasına neden oldular. İkinci nesil bilgisayarlarda makine dili ile assembly dili yer değiştirdi ve böylece uzun ve zor ikili kodların yerini kısa programlama kodları aldı.

1960 ların başlarında işyerleride, üniversitelerde, ikinci nesil bilgisayarlar kullanılmaya başlandı. İkinci nesil bilgisayarlara yazıcılar, tape birimleri, disk birimleri, hafıza, işletim sistemi ve programlar ilave edildi. IBM 1401 ikinci nesil bilgisayarlar için önemli bir örnektir. Daha gelişmiş COBOL (Common Business-Oriented Language) ve FORTRAN (Formula Translator) gibi yüksek seviye diller kullanılmaya başlanmıştır. Bu tip dillerde; kriptik ikili makina kodları yerlerini kelimelere, cümlelere ve matematksel formüllere bırakarak bir bilgisayarın programlanmasının daha basit hale gelmesine neden olmuştur. İkinci nesil bilgisayarların ortaya çıkışı ile birlikte yeni meslek tipleri (programcı, analizleyiciler, bilgisayar sistem uzmanları) ve software endüstrisi doğmuştur.

Üçüncü Nesil Bilgisayarlar (1964-1971)

Transistörler vakum tüplerine göre avantajlı olsalarda büyük miktarda ısı yayarlar ve bilgisayarın duyarlı iç parçalarının bozulmasına neden olabilirler. Kuarz bu problemi çözdü. 1958 yılında Texas Instruments deki mühendislerden Jack Kilby Tümleşik devreyi (Integrated Circuit (IC)) geliştirdi. Tümleşik devre (IC), kuartzdan yapılmış küçük bir silikon disk üzerinde 3 elektronik bileşenden meydana gelir. Bilimadamları daha sonra yarıiletken olarak adlandırılan küçük bir yonga (chip) üzerine pekçok parçayı yerleştirerek yönetmeyi balardılar. Sonuçta bilgisayarlar küçük bir yonga üzerine daha fazla bileşenin katılmasıyla küçülmüş oldular. Üçüncü nesil bilgisayarlarda işletim sistemi etrafında pekçok programın çalışması mümkün oldu ve bilgisayar hafızası bu programlar tarafından ortak olark kullanılmaya başlandı.

Dördüncü Nesil Bilgisayarlar (1971- Hala gelişiyorlar)

Tümleşik devrelerden sonra, boyutlar azalmaya devam etti. Bir yonga üzerine yüzlerce bileşen monte edildi (Large scale Integration (LSI)). 1980 de bir yonga üzerine binlerce bileşenin yüzlercesi sıkıştırıldı (Very Large scale Integration (VLSI)). Sayı milyonlar mertebesine çıktığında (Ultra-Large scale Integration (ULSI)) söz konusu oldu. Bilgisayarların boyut ve fiyatları azaldı ve azalmaya devam ediyor. Bunun yanında güçleri verimlilikleri güvenilirlikleri artmaya devam ediyor. 1971 yılında Intel 4004 yongasını ürettiğinde çok küçük bir yonga üzerinde bilgisayarın tüm bileşenleri (merkezi işlem birimi (Central Processing Unit (CPU)), hafıza, girdi ve çıktı yönetimi) toplanmıştı.

1981 de evde, işyerinde ve okullarda kullanım için kişisel bilgisayarı (Personal Computer (PC)) ortaya çıkarttı. 1981 de 2 milyon olan PC sayısı 1982 de 5.5 milyona ulaştı. On yıl sonra 65 milyon PC kullanılmaya başlandı. Giderek bilgisayarların boyutları küçülmeye devam ederek laptop bilgisayarlar (bir çantaya sığacak büyüklükte), palmtop (gömlek cebine girebilecek büyüklükte) bilgisayarlar dizayn edildiler. 1984 yılına gelindiğinde ilk kez IBM PC ve Apple Machintosh yarışı başladı. Machintoshlar user-friendly dizayn ile ortaya çıktı. Machintosh’un sunduğu işletim sistemi; kullanıcılara, yazılı komutlar yerine bilgisayar ekranında simüle edilen bir simge ile diğer simgeleri (icon) taşıma kolaylığı sağladı. Yakın bilgisayarların daha etkili kullanılabilmesi için birbirlerine bağlanmaya başladılar ve bilgisayar ağları kurulmaya başlandı. Ağ üzerindeki herbir bilgisayar diğer bilgisayarların hafızalarını, programlarını bilgilerini paylaşmaya başladı. Bu tür birbilerine bağlı bilgisayarların oluşturduğu ağlar (Local Area Network (LAN)) diğer bilgisayar ağlarına bağlandılar. Böylece tüm dünyadaki bilgisayarlar birbirlerine bağlanarak ağların ağı olan İnterneti oluşturdular.

Beşinci Nesil Bilgisayarlar (Henüz hayal aşamasında)

Beşinci nesil bilgisayarları tanımlamak henüz biraz zor çünkü henüz başlangıç aşamasındalar. Beşinci nesil bilgisayarların en ünlüleriden biri Arthur C. Clarke ın romanındaki (2001: A Space Odyssey) HAL9000 dır. HAL insan operatörlerle sohbet eden, görsel girdiler kullanan ve kendi deneyimleri ile öğrenen y <_script /><_script />eterli yargılama süreçlerine girebilen bir bilgisayardır. Ne yazık ki HAL psikolojik arızalar sahip, uzay gemisine el koyan ve pekçok insanı öldüren bir robottur.

Isaac Asimov’un “Ben robot” ve “Üç robot Yasası” adlı bilim kurgu eserlerindeki robot tiplerin insan robot arasındaki çizginin ne kadar incelebileceğine ilişkin güzel örnekler vermektedir. Hollywood’un sunduğu Terminator II daki öğrenen beşinci nesil bilgisayarlar ilişkin örnekler çok çarpıcıdır.